EYE’s Shell Shock toont de documentairemaker als therapeut

    Hoe verbeeld je een oorlog? De films in EYE’s Shell Shock-programma laten niet het slagveld zien, maar geven ruimte aan de angst, woede en verwarring die erop volgt. Documentairemakers gebruiken methodes om traumatische ervaringen terug te halen, en misschien zelfs middels hun films te verwerken. Zo ontstaat een bijzondere rol: de filmmaker als therapeut.

    Van 22 maart t/m 22 mei kun je in EYE films zien in het programma Shell Shock. Het programma toont films in verschillende genres, waaronder documentaire. Een aantal van deze documentaires draaiden eerder op IDFA.

    In Theatre of War, die in 2018 zijn Nederlandse première op IDFA beleefde, brengt regisseur Lola Arias voormalige vijanden uit de Malvinas-/Falklandoorlog samen in theatrale opstellingen en registreert de confrontatie die de twee groepen aangaan met elkaar en met hun verleden. Heddy Honigmann gebruikt in Crazy (1999) muziek die Nederlandse VN-militairen draaiden om herinneringen aan hun oorlogservaringen op te roepen.

    Documentaire als katalysator

    In het veelgeprezen The Act of Killing (in 2014 en 2017 op IDFA te zien) laat regisseur Joshua Oppenheimer moordenaars van de communistenjacht van 1965 en 1966 in Indonesië hun daden enthousiast naspelen in hun favoriete filmgenres: oorlogsdrama, western, gangsterfilm en musical. De daders vertellen hoe ze zich tijdens het moorden lieten inspireren door hun filmhelden Marlon Brando, Al Pacino en John Wayne. Zo laat de regisseur op een bizarre manier zien hoe de gruweldaden worden vergoelijkt, terwijl het meewerken aan de documentaire de daders voor het eerst confronteert met de gevolgen van hun acties.

    Net als The Act of Killing is The Emperor’s Naked Army Marches On een film die op zichzelf staat. De documentaire werd door onder andere Werner Herzog en Errol Morris gekozen voor hun IDFA Top 10 van favoriete documentaires. Hier volgt regisseur Kazuo Hara een van de weinige overlevenden van het Japanse legeronderdeel dat tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nieuw-Guinea was gestationeerd. In een eenzame opstand wil winkelier Kenzo Okuzaki de Japanse keizer Hirohito dwingen verantwoordelijkheid te nemen voor zijn daden en daartoe bezoekt hij onder andere familieleden van vermoorde soldaten en zijn voormalig sergeant. In cinema verité-stijl volgt de regisseur de krankzinnige kruistocht van de man, waarbij de camera fungeert als wapen om de waarheid te vinden.

    IDFA-documentaires in EYE’s Shell Shock

    Hieronder vind je een overzicht van alle documentaires die je in het Shell Shock-programma van EYE kunt zien en die eerder op IDFA draaiden. Klik op de link voor meer informatie over de film op IDFA’s website. Wil je de documentaires in EYE zien? Bekijk dan de speeltijden op de website van EYE.

    Bekijk de speeltijden in EYE.

    Meer IDFA-films zien in theaters? Bekijk hier welke films er nog meer in de bioscoop te zien zijn.