James Spione over Silenced: ‘Wie bepaalt wat goed of slecht is?’

    • Nieuws
    • 23 november 2014
    • Door Maricke Nieuwdorp

    James Spione laat in Silenced drie Amerikaanse klokkenluiders aan het woord over de consequenties van hun openbaarmakingen op hun persoonlijke leven. Van continue surveillance en bedreiging tot zelfs gevangenschap.

    Eén van de klokkenluiders, advocate Jesselyn Radack, stelt in Silenced dat ze blijft strijden voor ‘het Amerika van 10 september’. Sinds de War on Terror veranderde the land of the free dramatisch, ook in de ogen van filmmaker James Spione: ‘De politieke besluitvorming, het bewapenen, goedpraten van martelen, geheime diensten met  groeiende macht; allemaal reacties op 11 september 2001. Zo werd ook de Irakoorlog aan ons verkocht, alsof daar een verband mee was.’

    Rond de opnames van Spione’s Incident in New Baghdad (2011) kwam het verhaal van Bradley Manning naar buiten. Hij kreeg 35 jaar voor het lekken van informatie. ‘35 jaar! Waarom?! Waarom die extreme drang van de overheid om vrije informatiestromen te beknotten? Met die vragen begon ik aan Silenced.’  

    Fascistische staat

    Toen Spione opgroeide, leerde hij over Oost-Duitse afluisterpraktijken en hoe anders zijn vrije, democratische land was in vergelijking met de Sovjet-Unie. Dat is nu anders. ‘Het is verschrikkelijk om over je eigen land te moeten zeggen, maar er bestaat denk ik geen sterkere definitie van een fascistische staat dan een overheid die zo veel informatie over zijn burgers verzamelt.’ 

    Klokkenluiders als Radack, maar ook John Kiriakou (ex-CIA) en Thomas Drake (ex-NSA) hebben, zo legt hij uit, een raam geopend. ‘Hun verhalen laten zien wat er aan listigs gaande is – en tegelijkertijd de onzichtbaarheid ervan. Je kan wel dénken dat je niets verkeerd doet en niets te verbergen hebt, maar wie bepaalt wat goed of slecht is?’   

    ‘Reguliere media doen hun werk als luis in de pels niet meer; ze herkauwen vaak kritiekloos officiële overheidsberichten. Daar ligt een rol voor ons als onafhankelijke filmmakers.’ Silenced is overigens een bewust subjectieve film. ‘Ik wilde geen nieuwsreportage maken met talking heads, verschillende meningen en officials van  de overheid. Ik laat alleen de klokkenluiders vertellen en film hun persoonlijke ervaringen. Ik wil dat kijkers begrijpen wat zij en hun families ondervinden.’

    Verslaafd

    Inmiddels vermoedt Spione dat hij meer dan de gemiddelde burger in de gaten wordt gehouden. ‘Maar ik ben nog niet gevolgd door een onopvallende zwarte auto. Hoewel ze je tegenwoordig ook niet meer fysiek hóeven te volgen. Ze hoeven niet meer bij je in te breken of je telefoon af te tappen, want ze houden al je stappen virtueel in de gaten. De vraag is: wat doen ze ermee?’  

    De goegemeente, is, zo denkt hij, zich niet bewust van de gevaren. ‘Onze maatschappij is in zekere zin ziek; verslaafd aan geweld, controle en het verzamelen van informatie. Hebben we nog individuele rechten? Bestaat privacy eigenlijk nog? Er zijn gevaarlijke ontwikkelingen die vrije landen en de democratie in gevaar brengen. Ik begrijp dat één film geen culturele omwenteling kan veroorzaken. Maar ik hoop dat Silenced confronteert en verandering van perceptie aanjaagt. Bovendien staat Silenced niet op zichzelf. Denk aan CITIZENFOUR en 1971, in zekere zin een voorloper van Silenced. Nee, je krijgt niet iedereen mee, maar als een kleine, sterke en actieve groep ermee aan de haal gaat is dat een begin.’  

    Foto: 31pictures.nl

    Silenced

    • James Spione
    • 2014
    • 104 min

      Openhartige verhalen van Amerikaanse klokkenluiders die hun levens radicaal zagen veranderen toen ze misstanden achter de schermen naar buiten brachten.

      Meer info

      Deze website maakt gebruik van cookies.

      Door het gebruik van cookies kunnen wij meten hoe onze site wordt gebruikt, hoe deze nog verder kan worden verbeterd en om de inhoud van online advertentie uitingen te personaliseren.

      Lees
       hier alles over ons cookiebeleid. Indien je kiest voor weigeren, plaatsen we alleen functionele en analytische cookies